Lumusong ka sa baha? Paano iwasan ang leptospirosis
Pangkalahatang impormasyon, as of 2026.
Basa ka muna: Ang leptospirosis ay galing sa bacteria na kumakalat sa ihi ng infected na hayop at puwedeng makuha sa baha o putik. Iwasang lumusong, takpan ang sugat, at kung lumusong ka, magpunta sa health center o doktor. Huwag mag-self-medicate ng antibiotic.
Tag-ulan at bagyo ngayong Oktubre, kaya mas madalas ang baha. Ito ang simpleng paliwanag.
Paano ito nakukuha?
Ayon sa CDC, ang bacteria ay nakatira sa kontaminadong tubig o lupa nang ilang linggo hanggang buwan. Nakukuha ito sa:
- tubig o lupa na may ihi ng infected na hayop, lalo na pagkatapos ng baha o malakas na ulan
- direktang contact sa body fluids ng infected na hayop
- pagkain o inumin na kontaminado
Bihira ang hawaan mula tao sa tao.
Paano iwasan?
- Huwag lumangoy o lumusong sa tubig na maaaring kontaminado, lalo na pagkatapos ng baha.
- Takpan ang hiwa o sugat gamit ang waterproof bandage.
- Magsuot ng waterproof na damit, sapatos o boots kung kailangang dumaan sa baha o putik.
- Iwasan ang contact sa hayop na maaaring may sakit.

Sintomas
Ayon sa CDC: lagnat, panginginig, sakit ng ulo at katawan, pagsusuka, pagtatae, pulang mata, rashes, at paninilaw ng balat at mata. Lumalabas ito kadalasan 2 hanggang 30 araw pagkatapos ng exposure. Puwedeng kahawig ng ibang sakit, kaya magpa-check.
Lumusong ka na. Ano ngayon?
Sabi ng DOH (23 July 2025 na report): ang doxycycline ay ibinibigay bilang prophylaxis laban sa leptospirosis, pero hindi dapat mag-self-medicate. Doktor o health worker ang magrereseta at magtatakda ng dosage. Pumunta sa doktor, nurse o health center.

Mahalagang paalala
Para sa reference lang ito at walang legal na bisa. Pangkalahatang impormasyon ito at hindi kapalit ng payo ng doktor. Kung may sintomas, kumonsulta agad sa health professional.
Mga source
- CDC, About Leptospirosis: https://www.cdc.gov/leptospirosis/about/index.html — kinumpirma: 2026-10-10
- Daily Tribune, "DOH: Don't self-medicate on doxycycline" (23 Jul 2025): https://tribune.net.ph/2025/07/23/doh-dont-self-medicate-on-doxycycline — kinumpirma: 2026-10-10